การเปลี่ยนแปลงครั้งยิ่งใหญ่ในอุตสาหกรรมทางการเงินระดับโลกกับการเข้ามาของระบบเทคโนโลยีอัจฉริยะ
ระบบเศรษฐกิจภาคการเงินกำลังเกิดการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อน อย่างไรก็ตาม ปัจจัยหลักที่ขับเคลื่อนความเปลี่ยนแปลงนี้ไม่ใช่เรื่องของการขาดทุนทางธุรกิจ แต่เป็นผลมาจากการนำนวัตกรรมขั้นสูงเข้ามาทดแทนระบบการทำงานแบบดั้งเดิม หลังจากที่ธนาคารข้ามชาติขนาดใหญ่ประกาศแผนยุทธศาสตร์ระยะยาวในการลดจำนวนบุคลากรลงอย่างมีนัยสำคัญ
ตัวเลขโครงสร้างที่กำลังจะหายไปนั้นคิดเป็นสัดส่วนที่ค่อนข้างสูงเมื่อเทียบกับจำนวนพนักงานทั้งหมด โดยมีเป้าหมายที่ต้องบรรลุผลให้ได้ภายในระยะเวลาไม่กี่ปีข้างหน้า โดยปัจจัยเร่งหลักคือการที่ระบบซอฟต์แวร์อัจฉริยะสามารถเรียนรู้และปฏิบัติงานแทนคนได้อย่างมีประสิทธิภาพและมีต้นทุนที่ต่ำกว่า
เหตุผลที่โครงสร้างสำนักงานส่วนหลังของธนาคารกำลังลดความสำคัญลงในยุคดิจิทัล
หากเราพิจารณาโครงสร้างการบริหารงานภายในขององค์กรสถาบันการเงินขนาดใหญ่ ส่วนแรกคือสำนักงานส่วนหน้าที่มีหน้าที่ในการพบปะติดต่อกับลูกค้าและนำเสนอผลิตภัณฑ์ทางการเงิน และส่วนที่สองคือสำนักงานส่วนหลังที่ทำหน้าที่ควบคุมระบบเอกสาร การบัญชี และการตรวจสอบความถูกต้องภายใน
แม้ส่วนสนับสนุนนี้จะเป็นฟันเฟืองที่คอยขับเคลื่อนให้ธุรกรรมต่างๆ สำเร็จลุล่วงไปด้วยดีก็ตาม แต่ในขณะเดียวกัน ส่วนงานนี้ก็เป็นจุดที่มีการใช้แรงงานมนุษย์เป็นจำนวนมากในการทำภารกิจที่มีรูปแบบตายตัว นั่นจึงเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้งานลักษณะนี้ถูกคุกคามด้วยระบบอัตโนมัติและเทคโนโลยีซอฟต์แวร์อัจฉริยะก่อนส่วนอื่น
มีคำอธิบายว่าการนำระบบคำนวณอัตโนมัติเข้ามาใช้งานจะช่วยยกระดับมาตรฐานการบริการให้มีความแม่นยำสูงสุด ซึ่งหากมองตามความเป็นจริงทางเศรษฐกิจ นั่นหมายความว่าบทบาทของแรงงานมนุษย์ในส่วนนี้กำลังจะลดลงและถูกแทนที่ด้วยระบบดิจิทัล
สถิติตัวเลขพนักงานนับพันชีวิตกับการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างที่ไม่สามารถย้อนกลับ
ตัวเลขเป้าหมายที่ระบุไว้สะท้อนให้เห็นว่าในแต่ละปีจะมีพนักงานจำนวนมากที่ต้องพ้นจากสภาพการจ้างงาน เนื่องจากที่ผ่านมา องค์กรได้พึ่งพาฐานการผลิตและประมวลผลข้อมูลในกลุ่มประเทศกำลังพัฒนาเป็นหลัก
แม้ว่าจะมีมาตรการรองรับเพื่อช่วยโยกย้ายบุคลากรไปยังส่วนงานที่มีความต้องการแรงงานอยู่ก็ตาม ทว่าในเชิงปฏิบัติ การพัฒนาทักษะแบบก้าวกระโดดจากงานป้อนข้อมูลไปสู่งานวางแผนกลยุทธ์ไอทีนั้นต้องใช้เวลาและงบประมาณมหาศาล
เหตุการณ์นี้สะท้อนให้เห็นว่าทักษะแรงงานที่เคยเป็นที่ต้องการเมื่อทศวรรษก่อน อาจไม่มีความจำเป็นอีกต่อไปในปัจจุบัน
ความสอดคล้องระหว่างการเพิ่มงบประมาณด้านปัญญาประดิษฐ์กับการลดต้นทุนด้านบุคลากร
สิ่งที่น่ากังวลใจมากที่สุดในสถานการณ์ปัจจุบันไม่ใช่ตัวเลขของธนาคารแห่งนี้เพียงแห่งเดียว แต่เพราะนี่คือคลื่นใต้น้ำลูกใหญ่ที่กำลังแผ่ขยายอิทธิพลไปทั่วทุกภาคส่วนของระบบเศรษฐกิจสากล
เราจะเห็นได้ว่าธนาคารที่ใหญ่ที่สุดในบางประเทศเริ่มมีการลดจำนวนแรงงานชั่วคราวลงอย่างต่อเนื่อง ในขณะเดียวกัน ฝ่ายบริหารของแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียและเทคโนโลยีระดับโลกก็มีการประกาศเลิกจ้างพนักงานอย่างต่อเนื่องเช่นกัน
ภาพรวมที่ชัดเจนขึ้นทุกวันคือ ยักษ์ใหญ่ทางธุรกิจกำลังโยกย้ายงบประมาณจากการจ้างคนไปลงทุนในระบบเอไอ
วิกฤตการณ์ขาดแคลนตำแหน่งงานสำหรับก้าวแรกในอาชีพและการปรับตัวของระบบการศึกษา
ผลกระทบที่รุนแรงและสร้างความเจ็บปวดให้กับโครงสร้างสังคมมากที่สุดตกอยู่กับกลุ่มผู้จบการศึกษาใหม่
เนื่องจากกระบวนการทำงานที่ถูกแทนที่ด้วยเครื่องจักรส่วนใหญ่คืองานฐานรากที่เคยเป็นเวทีฝึกฝนทักษะของพนักงานใหม่
งานประมวลผลเอกสาร งานตรวจสอบความถูกต้องเบื้องต้น และงานบริการลูกค้าในศูนย์คอลเซ็นเตอร์คือสิ่งที่หายไปอย่างรวดเร็ว
ความท้าทายครั้งใหญ่ของคนรุ่นใหม่ในเวลานี้คือ Standard Chartered ปลดคน หากตำแหน่งงานในระดับล่างที่เคยใช้เริ่มต้นชีวิตการทำงานหายไป และนี่คือโจทย์ข้อใหญ่ที่ทั้งสถาบันการศึกษาและหน่วยงานภาครัฐจำเป็นต้องเร่งหาคำตอบเพื่อปรับปรุงหลักสูตรให้เท่าทันความเปลี่ยนแปลง
การวิเคราะห์ความแตกต่างระหว่างการปฏิวัติอุตสาหกรรมในอดีตกับการปฏิวัติเทคโนโลยีไอทีปัจจุบัน
ทว่าก่อนที่เราจะหมดหวังกับอนาคต มีมุมมองเชิงบวกอย่างหนึ่งที่ทุกคนควรทำความเข้าใจ เนื่องจากระบบเครื่องจักรอาจจะเข้ามาแทนที่ภารกิจบางประเภท แต่ขณะเดียวกันมันก็ก่อให้เกิดสายงานรูปแบบใหม่ขึ้นมาเสมอ
สิ่งที่ทำให้การปฏิวัติเอไอในปัจจุบันมีความน่ากลัวกว่าอดีตคือเรื่องของกรอบเวลาที่สั้นและเร็วมาก
ฉะนั้นมนุษย์ทำงานจึงจำเป็นต้องรู้ว่าทักษะประเภทใดที่จะยังคงเป็นที่ต้องการของตลาดแรงงานในอนาคตอันใกล้ ซึ่งมีรายละเอียดดังต่อไปนี้
- ทักษะการคิดเชิงวิพากษ์และการตัดสินใจขั้นสูง: การตัดสินใจบนพื้นฐานของจริยธรรมและความรู้สึกในสภาวะที่ข้อมูลไม่ครบถ้วนยังคงเป็นหน้าที่ที่ต้องพึ่งพาคน
- ทักษะด้านมนุษยสัมพันธ์และการเป็นผู้นำ: ลูกค้าที่กำลังประสบปัญหาทางการเงินอย่างรุนแรงยังคงต้องการคำปรึกษาจากมนุษย์จริงๆ ที่พร้อมรับฟังและเข้าใจความรู้สึก
- ทักษะการทำงานและควบคุมระบบปัญญาประดิษฐ์: บุคคลที่สามารถทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการเชื่อมโยงระหว่างเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์อัจฉริยะกับเป้าหมายธุรกิจจะเป็นที่ต้องการอย่างมาก
- ความเชี่ยวชาญเฉพาะทางในระดับลึกขั้นสูง: ในขณะที่งานระดับกลางทั่วไปกำลังหายไป แต่ความเชี่ยวชาญขั้นสูงในวิชาชีพเฉพาะทางยังคงปลอดภัยจากการถูกทดแทน
กล่าวโดยสรุป การเข้ามาของปัญญาประดิษฐ์ไม่ได้หมายความว่าแรงงานมนุษย์จะหมดความหมายไปจากโลกธุรกิจ ตราบใดที่เราตระหนักรู้เท่าทันความเปลี่ยนแปลงและไม่หยุดพัฒนาทักษะแห่งอนาคตอย่างต่อเนื่อง